Trong công tác quản lý hạ tầng giao thông, dữ liệu hiện trạng đường bộ có vai trò quan trọng. Tuy nhiên, nếu dữ liệu vẫn nằm trên những trang sổ tay của nhân viên tuần đường hay phân tán trong các tệp Excel rời rạc, các nhà quản lý sẽ rất khó để đưa ra quyết định sửa chữa kịp thời. Đó là lý do vì sao việc số hóa hiện trạng đường bộ và xây dựng một cơ sở dữ liệu tập trung đang trở thành xu hướng tất yếu hiện nay.

Khi dữ liệu hiện trạng đường bộ còn phân tán, công tác bảo trì gặp những khó khăn gì?

Hiện nay, nhiều đơn vị vẫn quản lý hạ tầng giao thông bằng phương pháp truyền thống hoặc lưu trữ dữ liệu trên các hệ thống rời rạc. Điều này khiến công tác bảo trì thường rơi vào thế bị động, gây khó khăn trong việc theo dõi và xử lý hiện trạng:

• Mỗi đợt khảo sát đều phải bắt đầu gần như từ đầu: Do không có dữ liệu kế thừa, mỗi lần đi kiểm tra định kỳ, nhân viên lại phải rà soát, đo đạc và ghi chép lại mọi thứ như mới, rất lãng phí thời gian.
• Dữ liệu nằm ở nhiều nguồn, khó tổng hợp và tra cứu: Hình ảnh nằm trong điện thoại cá nhân, tọa độ ghi trên giấy, còn biên bản lại lưu ở máy tính văn phòng. Khi cần tổng hợp để lập hồ sơ xin vốn, việc tìm kiếm cũng mất khá nhiều thời gian.
• Thiếu lịch sử hư hỏng để đánh giá diễn biến theo thời gian: Không thể biết một vết nứt lưới xuất hiện từ bao giờ, tốc độ lan rộng của nó ra sao để dự báo nguy cơ sụt lún sâu.
• Khó xác định chính xác vị trí và mức độ ưu tiên sửa chữa: Dữ liệu mơ hồ khiến đội thi công ra hiện trường mất nhiều thời gian tìm kiếm vị trí. Đồng thời, nhà quản lý cũng thiếu cơ sở để biết nên rót vốn vá ổ gà ở đoạn nào trước.

Xem thêm: Giải pháp đánh giá hiện trạng đường bộ phục vụ đề xuất đầu tư

Vì sao cơ sở dữ liệu số trở thành nền tảng của công tác quản lý đường bộ hiện đại?

Số hóa hiện trạng đường bộ không đơn thuần là việc chuyển từ chép tay sang gõ máy tính. Đây là quá trình gom tất cả thông tin về tài sản đường bộ vào một hệ thống phần mềm thông minh.

Khi có một cơ sở dữ liệu số hóa tập trung, toàn bộ mạng lưới đường xá sẽ được hiển thị minh bạch dưới dạng các con số, biểu đồ và bản đồ trực quan. Nhà quản lý chỉ cần ngồi tại văn phòng là có thể nắm được hiện trạng của hàng trăm kilomet đường, theo dõi tiến độ tuần đường của nhân viên theo thời gian thực và phê duyệt danh mục sửa chữa chỉ sau vài cú click chuột. Điều này giúp tối ưu hóa ngân sách và chuyển phương thức bảo trì từ "hỏng đâu sửa đấy" sang "chủ động phòng ngừa".

Một cơ sở dữ liệu hiện trạng đường bộ cần có những thông tin gì?

Để phục vụ tốt cho công tác lập kế hoạch duy tu dài hạn, một cơ sở dữ liệu số hóa chuẩn cần phải chứa đầy đủ các lớp thông tin sau:

1. Thông tin mặt đường và các dạng hư hỏng

Hệ thống cần lưu rõ chất liệu mặt đường (đường nhựa bê tông hay bê tông xi măng) và danh sách các khuyết tật được phân loại chi tiết: diện tích bong tróc, chiều dài vết nứt (dọc, ngang, nứt mạng lưới), số lượng ổ gà và độ sâu của các vệt hằn lún bánh xe.

2. Hệ thống biển báo, sơn kẻ và công trình phụ trợ

Biết rõ số lượng, vị trí và chủng loại của hệ thống biển báo giao thông (biển cấm, biển chỉ dẫn, biển cảnh báo), tình trạng mờ/rõ của vạch kẻ đường, cũng như hiện trạng của hệ thống thoát nước dọc tuyến.

3. Hình ảnh, video và vị trí GPS của từng đối tượng

Mỗi tài sản đường bộ hay mỗi vị trí hỏng hóc bắt buộc phải gắn liền với tọa độ GPS thực tế và có hình ảnh bằng chứng rõ nét đi kèm để đối soát.

• Ảnh và video thực tế tại hiện trường
• Tọa độ GPS, lý trình chính xác
• Liên kết trực tiếp giữa dữ liệu và bản đồ

4. Lịch sử kiểm tra, bảo trì và sửa chữa

Ghi nhận rõ đoạn đường này đã được vá vào thời gian nào, đơn vị nào thi công, phương pháp sửa chữa là gì để đánh giá chất lượng vật liệu và độ bền sau bảo trì.

Công nghệ AI đang thay đổi công tác quản lý và bảo trì đường bộ như thế nào?

Trí tuệ nhân tạo (AI), đặc biệt là công nghệ thị giác máy tính chính là công cụ mạnh nhất để tự động hóa việc thu thập và xây dựng cơ sở dữ liệu này.

1. Tự động phát hiện nhiều loại hư hỏng

AI có khả năng tự "hiểu" video hành trình được quay từ camera thông thường để tự động nhận diện, đếm và đo đạc các loại lỗi mặt đường khi xe đang chạy. Từ đó thay thế hoàn toàn việc con người phải đi bộ nhìn bằng mắt.

2. Chuẩn hóa dữ liệu phục vụ quản lý tài sản hạ tầng

Mọi dữ liệu do AI quét được đều được định dạng theo cấu trúc chuẩn, tự động phân loại mức độ nghiêm trọng (Nặng - Trung bình - Nhẹ), giúp dữ liệu đầu vào luôn đồng nhất, không bị phụ thuộc vào ý chí cảm tính của người đi khảo sát.

3. Hỗ trợ ra quyết định dựa trên dữ liệu

Hệ thống AI tự động tính toán điểm chất lượng mặt đường (như chỉ số PCI) và đưa ra các gợi ý khoa học về phương án sửa chữa, giúp nhà quản lý ra quyết định nhanh chóng và chính xác.

Đọc thêm: AI phát hiện hư hỏng mặt đường: Nhanh hơn, chính xác hơn

EOV Road AI hỗ trợ xây dựng cơ sở dữ liệu hiện trạng khiếm khuyết mặt đường bộ

EOV Road AI là giải pháp tiên phong ứng dụng trí tuệ nhân tạo để phát hiện, đánh giá tình trạng mặt đường. Giải pháp này giúp các đơn vị quản lý hạ tầng dễ dàng xây dựng và làm chủ một cơ sở dữ liệu khiếm khuyết số toàn diện mà không tốn nhiều chi phí:

• Tự động hóa khâu thu thập: Chỉ cần gắn điện thoại thông minh hoặc camera hành trình lên xe tuần đường, AI sẽ tự động xử lý video để bóc tách dữ liệu 8 loại hư hỏng mặt đường và kiểm kê toàn bộ hệ thống biển báo ven đường.
• Bản đồ hóa dữ liệu trên GIS: EOV Road AI tự động đưa toàn bộ vị trí vết hỏng, biển báo lên bản đồ số GIS kèm theo hình ảnh đối chứng trực quan tại hiện trường.
• Dashboard trực quan: Cung cấp giao diện quản trị thông minh với đầy đủ các biểu đồ thống kê, hỗ trợ xuất báo cáo hiện trạng định kỳ và lưu trữ lịch sử tuyến đường qua các đợt khảo sát để theo dõi chính xác mức độ xuống cấp theo thời gian.

Kết luận

Như vậy, xây dựng cơ sở dữ liệu số hóa hiện trạng đường bộ là nền tảng để phát triển hạ tầng giao thông thông minh. Khi dữ liệu được cập nhật đầy đủ và tập trung, các đơn vị quản lý có thể theo dõi hiện trạng chính xác hơn, chủ động lập kế hoạch bảo trì, sửa chữa, đồng thời sử dụng hiệu quả nguồn lực và ngân sách.

Câu Hỏi Thường Gặp (FAQ)

1. Số hóa hiện trạng đường bộ là gì?
Là quá trình thu thập và chuyển đổi dữ liệu hiện trạng đường bộ thành dạng số để lưu trữ, quản lý và khai thác.

2. Vì sao cần xây dựng cơ sở dữ liệu đường bộ?
Để quản lý tập trung, theo dõi lịch sử và hỗ trợ ra quyết định bảo trì chính xác.

3. AI giúp gì trong khảo sát đường bộ?
AI giúp tự động phát hiện hư hỏng, giảm phụ thuộc vào khảo sát thủ công.

4. Cơ sở dữ liệu đường bộ có thể cập nhật không?
Có. Dữ liệu có thể liên tục cập nhật qua các đợt khảo sát mới.